Yetkililer, şu ana kadar yaban hayatında geniş çaplı bir yayılım olduğuna ilişkin herhangi bir bulguya ulaşılmadığını bildirdi.

İlk vaka Wellington çevresinde ortaya çıktı

Yeni Zelanda Biyogüvenlik Bakanı Andrew Hoggard, Wellington yakınlarındaki bir sahilde bulunan göçmen deniz kuşuna yapılan testlerde kuş gribi virüsünün belirlendiğini açıkladı.

Hoggard, söz konusu vakanın Yeni Zelanda'da resmi olarak kayıtlara geçen ilk kuş gribi vakası olduğunu belirtti.

Mevcut durumun yakından takip edildiğini ifade eden Hoggard, 'Yaban hayatında toplu ölümler veya yabani kuşlar arasında virüsün yayıldığına dair herhangi bir kanıt bulunmamaktadır.' açıklamasında bulundu.

Avustralya'da ilk vaka haziran ayında görülmüştü

Yeni Zelanda'nın komşusu Avustralya da haziran ayında yüksek bulaşıcılık özelliğine sahip H5N1 kuş gribi varyantının ülkede ilk kez tespit edildiğini duyurmuştu.

Bu gelişmeyle birlikte, daha önce virüsün ulaşmadığı son kıta olarak değerlendirilen Avustralya'da da ilk vaka kayıtlara geçmiş ve H5N1'in dünya üzerindeki tüm kıtalara yayıldığı belirtilmişti.

Uzmanlar, virüsün göçmen yabani kuşların hareketleri aracılığıyla farklı bölgelere taşınabildiğine dikkat çekiyor. Bu nedenle ülkelerde biyogüvenlik uygulamaları ve hastalık takip çalışmaları artırılıyor.

Fok ve penguenlerde büyük kayıplar yaşandı

H5N1 virüsü, Avustralya ana karasına ulaşmadan önce ülkeye bağlı bazı uzak okyanus adalarında da görülmüştü.

Son araştırmalarda, Hint Okyanusu'ndaki bazı adalarda yaşayan çok sayıda yavru fok ve penguenin kuş gribi nedeniyle hayatını kaybettiği ortaya konuldu.

Bilim insanları, H5N1'in yalnızca kuş türlerini değil, deniz memelileri başta olmak üzere farklı hayvan gruplarını da etkileyebildiğini belirtiyor. Uzmanlar, yaban hayatındaki gelişmelerin yakından takip edilmesi gerektiğini vurguluyor.

S.A'nın vücuduna yapışan keneye kendi imkanları ile çıkartması sonucu rahatsızlandığı ileri sürüldü.

Yeni muayene katılım ücretleri belli oldu

Yapılan düzenleme kapsamında ikinci basamak resmi sağlık kuruluşlarında hekim ve diş hekimi muayeneleri için yıl başında 26 TL olarak belirlenen katılım payı 50 TL'ye yükseltildi.

Sağlık Bakanlığı'na bağlı eğitim ve araştırma hastaneleri, bu hastanelere bağlı semt poliklinikleri ile üçüncü basamak kamu hastaneleri ve devlet üniversitelerine bağlı tıp ve diş hekimliği fakültelerinde ise muayene katılım payı 26 TL'den 90 TL'ye çıkarıldı.

Özel üniversitelere ait tıp ve diş hekimliği fakültelerinde uygulanan 26 TL'lik katılım payı 100 TL'ye yükseltilirken, ikinci ve üçüncü basamak özel hastanelerde daha önce 60 TL olan muayene katılım ücreti de 100 TL olarak güncellendi.

Aile hekimi sevkinde yüzde 50 indirim uygulanacak

Yeni düzenlemeye göre aile hekimleri veya iş yeri hekimleri tarafından sevk edilen hastaların ödeyeceği muayene katılım payında yüzde 50 indirim uygulanacak.

Aynı branşa ikinci başvuruda ek ücret

Acil durumlar dışında, 10 gün içinde aynı uzmanlık dalında farklı hastanelere yapılan başvurularda mevcut muayene katılım payına ek olarak 30 TL ilave ücret alınacak. Daha önce bu ek tutar 5 TL olarak uygulanıyordu.

Katılım paylarında daha önce de değişiklik yapılmıştı

Muayene katılım payları geçtiğimiz yıl uzun bir aranın ardından 5 ila 6 kat artırılarak 45 TL seviyesine yükseltilmişti. Kamuoyunda oluşan tepkiler ve enflasyon üzerindeki etkisine yönelik değerlendirmelerin ardından söz konusu artış geri çekilmiş, katılım payı yeniden 20 TL'ye düşürülmüştü. Son düzenlemeyle birlikte yeni ücret tarifesi yeniden yürürlüğe girmiş oldu.

Rist, France 2 kanalına verdiği röportajda konuya ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Kongo Demokratik Cumhuriyeti'ndeki insani yardım görevinden dönen bir doktorda Ebola virüsünün tespit edildiğini hatırlatan Rist, söz konusu kişinin deneyimli bir hekim olduğunu ifade etti.

Bakan Rist, doktorun hastalığın erken evresinde olduğunu ve uçağa bindiği sırada herhangi bir belirti göstermediğini, bu nedenle bulaşıcılık riskinin düşük değerlendirildiğini belirtti.

Uçuş sırasında baş ağrısı şikâyeti yaşayan doktorun durumu yetkililere bildirdiği, uçak inişinde sağlık ekiplerince karşılanarak hastaneye kaldırıldığı ve 21 günlük karantinaya alındığı aktarıldı.

Yetkililer, uçuş sırasında doktora yakın temas ettiği düşünülen kişileri belirleyerek inceleme başlattı. Yapılan çalışmalar sonucunda 5 kişinin tespit edilerek kontrol amaçlı karantinaya alındığı açıklandı.

Fransa Sağlık Bakanlığı daha önce yaptığı açıklamada, KDC'den dönen bir doktorda Ebola virüsünün tespit edildiğini ve bunun ülkede bu dönemde görülen ilk vaka olduğunu duyurmuştu. Hükümet yetkilileri ise durumun yakından takip edildiğini ve kontrol altında olduğunu bildirmişti.

Uzmanların değerlendirmelerine göre fiziksel aktivite, stresle ilişkili hormonlar üzerinde düzenleyici bir rol oynayabiliyor. 2019 yılında yayımlanan bir araştırmada, düzenli egzersizin kortizol seviyelerinin dengelenmesine yardımcı olabileceği ifade edildi.

Stanford Üniversitesi tarafından yapılan çalışmalarda ise doğa içinde gerçekleştirilen yürüyüşlerin zihinsel yorgunluğu azalttığı ve bireylerin olumsuz düşüncelere odaklanma eğilimini düşürdüğü tespit edildi. Bu nedenle yeşil alanlarda geçirilen zamanın ruh hali üzerinde olumlu etkiler yarattığı vurgulanıyor.

Yürüyüş sırasında salgılanan endorfin ve serotonin gibi kimyasalların kişinin kendini daha iyi hissetmesine katkı sağladığı belirtiliyor. Uzmanlar, günde 20 ila 30 dakikalık yürüyüşlerin stres seviyesini azaltmada etkili olabileceğini ifade ediyor.

Öte yandan düzenli yürüyüşün yalnızca psikolojik açıdan değil, fiziksel sağlık açısından da faydaları bulunuyor. Kalp ve damar sağlığını desteklediği, uyku kalitesini artırdığı ve enerji seviyesini yükselttiği de araştırmalarla ortaya konuluyor.

Vaka Sayısı ve Ölümler Artıyor

Africa CDC verilerine göre, 15 Mayıs'tan bu yana doğrulanan Ebola vakalarının sayısı 875'e yükseldi. Bu vakalardan 202'sinin ölümle sonuçlandığı, ölüm oranının ise yüzde 23 seviyesinde seyrettiği bildirildi.

Salgının ağırlıklı olarak Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nin Ituri, Kuzey Kivu ve Güney Kivu eyaletlerinde görüldüğü ifade edilirken, vakaların yaklaşık yüzde 95'inin Ituri bölgesinde yoğunlaştığı kaydedildi.

Uganda'da da Vakalar Tespit Edildi

Komşu Uganda'da ise şimdiye kadar 19 Ebola vakasının doğrulandığı açıklandı. Bu vakalardan 2'sinin yaşamını yitirdiği belirtilirken, yetkililer salgının yayılımını engellemek amacıyla çalışmaların sürdüğünü aktardı.

HPV'ye karşı 12-13 yaşlarında aşılanan çocukların, 30 yaşına gelmeden rahim ağzı kanseri nedeniyle yaşamını yitirme riskinin neredeyse sıfıra indiği belirlendi. Söz konusu çalışma, alanında ilk olma özelliği taşıyor.

Araştırma bulgularına göre, kız çocuklarına 2008 yılından itibaren uygulanmaya başlanan HPV aşısının ardından ölüm oranlarında belirgin bir düşüş yaşandı.

VERİLERDE DİKKAT ÇEKEN SONUÇ

Elde edilen verilere göre 2020-2024 yılları arasında 20-24 yaş aralığındaki kadınlarda rahim ağzı kanserine bağlı herhangi bir ölüm kaydedilmedi. Bu durum, söz konusu yaş grubunda beş yıllık bir dönemde ilk kez görülmesi açısından önem taşıyor.

'HPV VİRÜSÜ VAKALARIN YÜZDE 99'UNDAN SORUMLU'

Rahim ağzı kanseri, Birleşik Krallık'ta kadınlarda en sık görülen kanser türleri arasında 14. sırada yer alıyor. Ülkede her yıl yaklaşık 3 bin 300 kişiye bu tanı konuluyor. Uzmanlar, yakın temas yoluyla bulaşan HPV virüsünün vakaların yüzde 99'undan sorumlu olduğunu değerlendiriyor.

ERKEK ÇOCUKLARDA DA AŞILAMA UYGULANIYOR

HPV aşısına rağmen 25-64 yaş arasındaki kadınlara düzenli tarama yaptırmaları tavsiye ediliyor.

İngiltere'de 2019 yılından itibaren erkek çocuklarına da HPV aşısı uygulanmaya başlandı. Uzmanlar, bu uygulamanın anal, penis, ağız ve boğaz kanserlerine karşı koruma sağladığını ve virüsün kız çocuklarına bulaşma riskini de azalttığını belirtiyor.

Yaklaşık üç haftadır yeni bir vakanın rapor edilmediğini belirten Ghebreyesus, virüse ilişkin durumun dengeli şekilde devam ettiğini ifade etti.

DSÖ'ye bildirilen toplam vaka sayısının 13 olarak kaldığını aktaran Ghebreyesus, yeni enfeksiyon tespit edilmediğini söyledi. Ghebreyesus, 'Yaklaşık üç haftadır yeni vaka bildirimi yapılmadı. Hayatını kaybedenlerin sayısı 3 olarak kaldı ve bir aydan uzun süredir yeni ölüm vakası kaydedilmedi.' ifadelerini kullandı.

Ghebreyesus, ABD merkezli sosyal medya platformu üzerinden yaptığı paylaşımda, Hollanda bayraklı MV Hondius yolcu gemisinde tespit edilen hantavirüs vakalarına ilişkin son bilgileri kamuoyuyla paylaştı.

DSÖ Genel Direktörü, hantavirüsle ilgili genel görünümün şu aşamada istikrarlı seyrini sürdürdüğünü belirtti.

10 Haziran - 10 Temmuz 2026 tarihleri arasında devam edecek kampanya kapsamında ilçenin farklı noktalarında bilgilendirme ve değerlendirme stantları kurulacak. Stantlarda vatandaşların fiziksel uygunluk düzeylerini belirlemek amacıyla tek ayak üzerinde denge testi, el dinamometresi ile kavrama kuvveti ölçümü ve otur-kalk testi uygulanacak. Yapılan ölçümler sonucunda vatandaşlara fiziksel aktivitenin önemi konusunda bilgilendirme yapılırken, ihtiyaç duyan bireyler Sağlıklı Hayat Merkezleri'ne yönlendirilecek. Uygulama kapsamında katılımcılara 'Ölçüm Bilgi Kartı' da verilecek. Kampanya 10 Temmuz 2026 tarihine kadar Nazilli'de farklı noktalarda vatandaşlara hizmet verecek.

Geri ödeme kapsamına alınan ilaçlara yenilerinin dahil edilmesiyle birlikte, vatandaşların sağlık hizmetlerine erişiminin kolaylaştırılması hedefleniyor.

SGK tarafından yapılan düzenleme kapsamında 32 yeni ilacın daha geri ödeme listesine alındığı belirtilirken, gelişmeyi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan kamuoyuyla paylaştı.

Bakan Işıkhan, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda şu ifadelere yer verdi:

'Sosyal Güvenlik Kurumumuz aracılığıyla 32 ilacı daha geri ödeme listesine aldık. 21'i yerli üretim olan ilaçlar ile sağlıkta yerli ve milli kapasitemizi güçlendiriyor, vatandaşlarımızın tedavi imkanlarına ulaşmasını kolaylaştırıyoruz. İlaçların hastalarımıza şifa olmasını temenni ediyor, vatandaşlarımıza sağlıklı bir ömür diliyorum.'

DEMANS RİSKİNDE ARTIŞ BELİRLENDİ

Nature Metabolism dergisinde yayımlanan araştırmaya göre, hafif bilişsel bozukluk yaşayan ve glukozamin kullanan bireylerin, bu takviyeyi kullanmayanlara kıyasla demansa ilerleme ihtimalinin yüzde 25 daha yüksek olduğu tespit edildi. Ayrıca Alzheimer tanısı bulunan kişilerde glukozamin kullanımının ölüm riskini de yaklaşık yüzde 25 oranında artırdığı saptandı.

GENİŞ VERİ SETİ YAPAY ZEKA İLE ANALİZ EDİLDİ

Çalışma kapsamında 2012 ile 2024 yılları arasında elde edilen sağlık kayıtları yapay zeka destekli yöntemlerle analiz edildi. Verilerde Alzheimer ve ilişkili demans hastalıklarına sahip 1.896 kişi ile hafif bilişsel bozukluğu bulunan 2.750 kişinin glukozamin kullandığı belirlendi.

Yaş, cinsiyet ve diğer risk faktörleri dikkate alındığında, glukozamin kullanan hafif bilişsel bozukluk hastalarında ilerleyen dönemlerde demans gelişme olasılığının yüzde 25 daha yüksek olduğu ortaya kondu.

Koç Holding Şeref Başkanı Rahmi Koç, bölge halkına güvenilir, yüksek nitelikli ve sürdürülebilir sağlık hizmeti sunma vizyonunun güçlü bir adımını İzmir'de atmaktan büyük mutluluk duyduklarını belirtti. İleri sağlık teknolojileri ve hasta odaklı yaklaşımla şekillendirilen bu bütüncül ekosistemin tüm Ege Bölgesi'ne entegre bir sağlık deneyimi kazandıracağını ifade etti.

Doktorluk mesleğine ilk adımı atarken üç ay boyunca Amerikan Hastanesi'nde eğitim gördüğünü belirten İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Cemil Tugay, büyük bir sağlık yatırımının İzmir'e kazandırılmasından dolayı Koç Ailesi'ne teşekkürlerini sundu.

Araştırmada ayrıca hazır soslar, yoğurtlar, gazlı içecekler, şekerlemeler ve konserve ürünler gibi işlenmiş gıdaların hipertansiyon riskini yükselttiği ifade edildi.

Halk Sağlığı Uzmanı Dr. Anais Hasenböhler, işlenmiş gıdalardan uzak durulması gerektiğini vurgulayarak, 'Bir gıdanın raf ömrü ne kadar uzunsa, sizin ömrünüz o kadar kısa olabilir' değerlendirmesinde bulundu.

Boy ve kilo verileri kullanılarak belirlenen vücut kitle indeksi sonuçları incelendiğinde, 15 yaş ve üzerindeki obez bireylerin oranının 2022 yılında yüzde 20,2 iken 2025 yılında yüzde 21,8'e yükseldiği görüldü. Cinsiyete göre değerlendirildiğinde ise 2025 yılında kadınların yüzde 24,8'inin obez, yüzde 32,2'sinin fazla kilolu olduğu; erkeklerde ise obezite oranının yüzde 18,7, fazla kilolu oranının ise yüzde 43,1 olduğu belirlendi.

Fiziksel aktivite yapmayanların oranı dikkat çekti

Düzenli fiziksel aktivite gerçekleştirmeyen erkeklerin oranı 2022 yılında yüzde 85,3 seviyesindeyken, 2025 yılında yüzde 83,5'e geriledi. Kadınlarda ise bu oran yüzde 92,7'den yüzde 89,7'ye düştü.

World Health Organization tarafından yetişkinlere haftada en az 150 dakika orta yoğunlukta aerobik fiziksel aktivite öneriliyor. Buna göre haftalık 150 ila 300 dakika arasında fiziksel aktivite yapanların oranı 2025 yılında erkeklerde yüzde 4,1, kadınlarda ise yüzde 2,7 olarak kaydedildi.

Fiziksel işlevlerde yaşanan zorluklar öne çıktı

Fiziksel işlevlerde yaşanan güçlükler incelendiğinde, merdiven inip çıkarken zorlandığını belirtenlerin oranı kadınlarda yüzde 8,3, erkeklerde ise yüzde 3,7 ile ilk sırada yer aldı.

Öğrenme veya hatırlama konusunda güçlük yaşadığını ifade edenlerin oranı kadınlarda yüzde 5,4, erkeklerde yüzde 2,8 olarak ölçülürken; yürümede zorlananların oranı kadınlarda yüzde 5,6, erkeklerde ise yüzde 2,8 olarak belirlendi.

Yazılı dilekçe uygulaması kaldırıldı

Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, rapor başvurularında kullanılan yazılı dilekçe ve benzeri yöntemlerin sona erdirildiği belirtildi.

Bundan sonraki başvuruların e-Nabız üzerinden kişisel beyan formu doldurularak yapılacağı ifade edildi.

Düzenleme kapsamında tek hekim raporları öncesinde bir karar destek sistemi de devreye alındı.

Sağlık durum belgesi e-Nabız üzerinden alınacak

Tanı, ilaç kullanımı ve tıbbi malzeme bilgilerine ilişkin kişisel beyanlara göre sistem değerlendirme yapacak.

Buna göre, kişinin başvurusunda herhangi bir sağlık engeli ya da ilaç kullanımı bulunmaması halinde e-Nabız üzerinden 'Sağlık Durum Belgesi' düzenlenebilecek.

Beyan ile sistem verilerinin uyuşmadığı durumlarda ise vatandaşlar sağlık raporu için hekime yönlendirilecek.

Spor ve sosyal aktivitelerde de geçerli olacak

Yeni uygulama ile lisansa tabi olmayan spor faaliyetleri ve sosyal etkinlikler için de artık rapor alınmasına gerek kalmayacak. Bu işlemler de e-Nabız üzerinden Sağlık Durum Belgesi ile yapılabilecek.

Sağlık Bakanlığı, hantavirüs vakaları tespit edilen bir gemiden tahliye edilen 3 Türk vatandaşına ilişkin açıklama yaptı.

Açıklamada, MV Hondius isimli gemide bulunan vatandaşların ambulans uçakla Türkiye'ye getirildiği ve karantinaya alındığı belirtildi. Daha önce ülkeye getirilen 2 kişiyle birlikte toplam 5 vatandaşın sağlık durumunun yakından takip edildiği ifade edildi.

Bakanlık, yapılan testlerde 3 vatandaşın sonuçlarının negatif çıktığını duyurdu. Ayrıca şu ana kadar hiçbir kişide klinik belirti veya semptom tespit edilmediği kaydedildi.

Vatandaşların önerilen süre boyunca izolasyon ve karantina altında tutulmaya devam edeceği bildirildi.

Bakanlık tarafından yapılan değerlendirmede, hastalığın yayılım sürecinin yakından takip edildiği belirtilirken, gerekli koruyucu önlemlerin sürdürüldüğü ifade edildi. Açıklamada ayrıca vatandaşların resmi kurumlar tarafından yapılacak bilgilendirmeleri dikkate alması gerektiği vurgulandı.

Sağlık Bakanlığı şunları ifade etti:

'Kamuoyuna yansıyan hantavirüs vakalarına ilişkin süreç, Bakanlığımız tarafından bilimsel esaslar doğrultusunda titizlikle takip edilmektedir.

Ülkemizde henüz pozitif vaka tespit edilmemiştir. Vatandaşlarımızın yalnızca resmî makamlar tarafından yapılan açıklamaları dikkate almaları, kamuoyunda dolaşıma giren doğrulanmamış bilgilere karşı dikkatli olmaları önem arz etmektedir.

Bakanlığımız; halk sağlığını tehdit edebilecek her türlü bulaşıcı hastalığa karşı; tarama, önleme, kontrol ve izleme çalışmalarını ilgili tüm birimleriyle kesintisiz şekilde sürdürmektedir.

Kamuoyunun bilgisine saygıyla sunulur.'

DSÖ Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, gemide bildirilen 8 vakadan 5'inin hantavirüs olarak doğrulandığını, diğer 3 kişinin ise şüpheli vaka olarak değerlendirildiğini duyurdu. Açıklamaya göre şimdiye kadar 3 kişi hayatını kaybetti.

Ghebreyesus, vakalarda tespit edilen virüsün, Latin Amerika'da görülen ve insanlar arasında sınırlı bulaş riski taşıdığı bilinen Andes virüsü olduğunu belirtti. Virüsün özellikle yakın ve uzun süreli temas halinde bulaşabildiği ifade edildi.

İlk vakanın 6 Nisan'da semptom göstermeye başladığı ve 11 Nisan'da gemide yaşamını yitirdiği aktarılırken, daha sonra eşinde de belirtiler görüldüğü ve bu kişinin de hayatını kaybettiği bildirildi. Üçüncü ölümün ise gemide bulunan başka bir yolcuda meydana geldiği açıklandı.

DSÖ, hastaların tahliyesi ve tedavisi için uluslararası koordinasyon sağlandığını duyururken, gemide bulunan diğer yolcu ve mürettebatta şu an için semptom görülmediğini belirtti. Yetkililer, Andes virüsünün kuluçka süresinin 6 haftaya kadar uzayabilmesi nedeniyle yeni vakaların ortaya çıkabileceğini kaydetti.

İspanya'nın gemiyi kabul etmeyi onayladığı belirtilirken, yolcuların kabinlerinde tutulduğu, alanların dezenfekte edildiği ve semptom gösteren kişilerin izole edildiği açıklandı. DSÖ, halk sağlığı açısından mevcut riskin düşük seviyede değerlendirildiğini bildirdi.

Genişletilmiş bağışıklama programı 13 hastalığı kapsıyor

Türkiye'de uygulanan Genişletilmiş Bağışıklama Programı (GBP) kapsamında difteri, boğmaca, tetanos, kızamık, kızamıkçık, kabakulak, tüberküloz, çocuk felci, hepatit A, hepatit B, suçiçeği, Hemofilus influenza tip b ve invaziv pnömokok hastalıkları olmak üzere toplam 13 hastalığa karşı aşılama yapılıyor. Programın toplum bağışıklığını güçlendirmeyi hedeflediği ifade edildi.

Erişkin ve çocuklarda aşılama uygulamaları

Erişkinlerde her 10 yılda bir tetanos-difteri aşısı uygulanırken, gebelere tetanos-difteri, boğmaca ve influenza aşıları yapılıyor. 65 yaş üzeri bireylerde ise grip ve zatürre aşıları öneriliyor. Risk gruplarında ayrıca kızamık, kızamıkçık, kabakulak, suçiçeği, hepatit A ve B, pnömokok, influenza ve meningokok aşıları uygulanabiliyor. Çocuklara ise difteri, boğmaca, tetanos, çocuk felci, Hib ve hepatit B'ye karşı koruma sağlayan 6 bileşenli karma aşı ile daha az enjeksiyonla bağışıklama sağlanıyor.

Hepatit A'da vaka sayısı düştü

Hepatit A aşısının 2012 yılında Ulusal Aşı Takvimi'ne dahil edilmesiyle hastalığın görülme sıklığında önemli bir azalma sağlandığı, Türkiye'nin Avrupa ortalamasının altına inerek en düşük seviyelerden birine gerilediği belirtildi. Sağlık alanında yerli üretim kapasitesinin artırılması çalışmaları kapsamında ise Hepatit A aşısında formülasyon ve dolum süreçlerinin ilk kez Türkiye'de gerçekleştirilerek tüm illerde uygulamaya alındığı ifade edildi.